Huisje, boompje… vanaf 2018 nieuwe huwelijksregels

Gaat u trouwen in 2018 (of daarna), dan zijn er nieuwe regels van toepassing. Trouwen doet u vanaf volgend jaar niet automatisch in gemeenschap van goederen, maar in de zogenaamde ‘beperkte gemeenschap van goederen’. Wat betekent dit voor iedereen met trouwplannen? En wat zijn de gevolgen als u samen een nieuwbouwhuis heeft gekocht of gaat kopen? Hier wat feiten en een paar tips van twee advocaten van Abma Schreurs Advocaten Notarissen.

Op het eerste gezicht lijkt het er simpeler op te worden. Vanaf 2018 blijven bezittingen en schulden – die u voor het huwelijk al had – privé zodra u in het huwelijksbootje stapt. Ook een erfenis die u tijdens het huwelijk ontvangt, blijft alleen van u. Uw partner deelt hier niet in mee. In ieder geval niet op papier. En een schuld die uw partner al voor het huwelijk is aangegaan, blijft vanaf 2018 van hem of haar. Duidelijk anders dan wanneer u trouwt in gemeenschap van goederen, zoals nu nog gebruikelijk is.

Bo Visser

In gemeenschap van goederen

Voorhuwelijkse schulden en bezittingen zijn nu nog gemeenschappelijk zodra u gaat trouwen. Of u moet er expliciet voor kiezen om te trouwen onder huwelijkse voorwaarden. Dat kan, maar dan moet u wel langs bij de notaris om de voorwaarden vast te leggen. Slechts 25 procent kiest nu voor deze optie.

Waarom nieuwe regels?

U zou daarom kunnen denken dat we er nog altijd de voorkeur aan geven om te trouwen in gemeenschap van goederen. Driekwart kiest daar nu nog voor, vertellen advocaten Laura Mulders en Bo Visser van Abma Schreurs Advocaten Notarissen in Purmerend. De wetgever heeft volgens de twee advocaten besloten om dit aan te passen. Een moderne samenleving vraagt om andere regels.

De jongere generatie is wat zakelijker. Dit betekent dat partners minder vaak bereid zijn om vermogen te delen zodra er een handtekening onder het trouwdocument staat. Een andere reden is dat Nederland internationaal gezien uit de pas liep. Onze buurlanden hebben niet zo’n vergaand systeem (trouwen in gemeenschap van goederen) als we in Nederland kennen.

Wat betekent het?

Dankzij de nieuwe regels wordt een kleiner deel van het vermogen gemeenschappelijk. “Alles wat u al had, blijft automatisch privé”, zegt Bo Visser. Dat geldt ook voor dat nieuwbouwhuis dat één van de partners heeft gekocht. De koper van het huis blijft eigenaar. U trouwt immers na 1 januari a.s. niet meer vanzelf in gemeenschap van goederen, dus de trouwpartner wordt niet vanzelf mede-eigenaar.

Zij die nog voor 1 januari 2018 trouwen – in gemeenschap van goederen – zijn beiden voor 50 procent eigenaar van de nieuwbouwwoning. Het maakt niet uit hoeveel procent beide partners in bezit hadden voordat ze hun handtekening onder het huwelijkscontract zetten. De verdeling wordt dan vanzelf 50/50.

Als de eigendomsverhouding van een huis anders ligt

Wat het ingewikkeld maakt onder de nieuwe regels is het gegeven dat de eigendomsverhouding een andere rol gaat spelen. Trouwt u na 1 januari 2018 en bent u niet voor de volle 100 procent eigenaar van dat nieuwbouwhuis waar u samen gaat wonen (maar slechts voor 30, 60 of 80 procent en uw partner voor het andere deel) dan gaat de 50/50 regel wel weer op. Dus alleen als u 100 procent eigenaar bent van de woning, blijft u ook 100 procent eigenaar van die woning zodra de nieuwe regels gelden. Is er sprake van een verhouding van eigendom die daarvan afwijkt, al is dit slechts 1 procent, dan wordt u na het huwelijk beiden 50/50 eigenaar.

Laura Mulders

Vordering bij de ander

Er zijn ook dingen die vanaf volgend jaar veel discussie kunnen opleveren. Bijvoorbeeld als de partners uit elkaar gaan en één van de twee heeft extra geld, zeg 20 duizend euro, ingelegd voor het nieuwbouwhuis. Dat gebeurde in dit voorbeeld al voor het huwelijk werd voltrokken.

De advocaten van Abma Schreurs Advocaten Notarissen leggen uit dat de vordering daarmee voorhuwelijks is en onder de nieuwe regels buiten de gemeenschap blijft. In het oude stelsel is dat niet zo. Maar omdat het geld is gebruikt voor het nieuwbouwhuis dat (in dit geval) gemeenschappelijk is, is de schuld te kwalificeren als een gemeenschappelijke schuld die beide echtgenoten dienen te dragen.

De partner die de 20 duizend euro heeft gestort, krijgt dat dan terug van de gemeenschap, waar hij/zij zelf deel van uitmaakt. Op die manier krijgt hij/zij in feite maar de helft (10 duizend euro) terug. Laura Mulders en Bo Visser vragen zich af wat de rechter in dit geval voor besluit zal nemen. “Het wordt heel interessant om te zien hoe de rechter de nieuwe regels gaat toepassen.”

Niet voldoende middelen

Er bestaat kortom nog veel onduidelijkheid over de precieze invulling van de regels. Wat bijvoorbeeld als één van de partners niet voldoende middelen heeft om een schuld af te lossen en de schuldeiser is aan zet. Dan loopt u onder de nieuwe regels alsnog het risico dat de helft van het geld uit de (beperkte) gemeenschap betaald moet worden. “Het is mogelijk dat de privéschuld zich alsnog verhaalt op de beperkte gemeenschap als de partner privé onvoldoende middelen heeft.”

Regel vooraf wat u geregeld wilt hebben

Het punt dat Laura Mulders en Bo Visser willen maken is dat het belangrijk is om u te realiseren wat de haken en ogen zijn van de nieuwe regels. “Het is een goed idee om u te laten adviseren als er sprake is van een ongelijke aandeelverhouding in het huis, ongelijke inleg in het huis of in geval van erven. Het is ook aan te raden om wat geregeld te hebben voor het geval één van de partners overlijdt.”

Niet simpeler…

Het leek er op het eerste gezicht op dat het voor partners die vanaf volgend jaar gaan trouwen minder ingewikkeld wordt. Maar maatwerk is nog harder nodig dan nu het geval is. “Ik denk dat partners nog meer dan nu langs de notaris zullen moeten.”

Voorwaarden en aandachtspunten:

  • Bent u voor 1 januari 2018 in het huwelijk getreden, dan verandert er niets. De nieuwe regels gelden alleen voor huwelijken die na 31 december 2017 zijn gesloten;
  • De belangrijkste verandering per 1 januari 2018 is dat alles wat u voor het huwelijk in bezit had ook privé blijft: ook erfenissen en schenkingen. Dit geldt ook voor voorhuwelijkse schulden: ook die zijn niet langer automatisch gemeenschappelijk;
  • Het gevolg is dat personen die trouwen meer privévermogen krijgen en minder gemeenschappelijk vermogen;
  • Een erfenis valt nu binnen de gemeenschap van goederen, maar straks niet meer;
  • Het nieuwe systeem is ingewikkelder voor beide partners, omdat u (bijvoorbeeld in geval van scheiding) moet bewijzen wat privévermogen was op het moment dat u ging trouwen. Dat is duidelijk als er bijvoorbeeld een bepaald bedrag op uw privérekening stond. Maar niet alle bezittingen zijn (achteraf) zo duidelijk vast te stellen;
  • Voorkom dat één van de partners te veel erfbelasting moet betalen in geval van overlijden van de ander. Dit kan volgens Laura Mulders en Bo Visser voorkomen worden door in de huwelijkse voorwaarden een finale verrekening op te nemen. In geval van overlijden van één van de partners is het dan alsof u in gemeenschap van goederen bent getrouwd en zo voorkomt u dat er een hoge erfbelasting betaald moet worden;
  • De advocaten verwachten meer discussie over vergoedingsrechten zodra de nieuwe huwelijksregels van toepassing zijn. Een voorbeeld: Als twee partners samen de hypotheekaflossing betalen van de woning van één van hen, dan ontstaat er een vordering van de één op de ander. De partner die geen eigenaar is, betaalt dan mee aan een goed van de ander. De hypotheekrente betreft een kostenpost die tot de kosten van de huishouding wordt gerekend (net als huur). De aflossing die sinds 2013 verplicht is, zorgt dus voor een vergoedingsrecht. De partner die aflost op de hypotheekschuld voor het huis van de ander heeft dan niet alleen recht op teruggave van het geïnvesteerde bedrag, maar ook op de waardeontwikkeling van het goed. Geen makkelijke opgave om dat vast te stellen. (…).”

    Meer informatie:

  • Abma Schreurs Advocaten Notarissen: Nog snel trouwen of beter wachten tot na 1 januari 2018?
  • Welke kosten zijn fiscaal aftrekbaar?